Το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (ΕΜΣΤ) παρουσιάζει τρεις νέες εκθέσεις για το καλοκαίρι, με εγκαίνια την Πέμπτη 11 Ιουνίου. Ξεχωρίζει η «South by Southeast», μια νέα ανάγνωση στη Συλλογή του ΕΜΣΤ σε επιμέλεια της Κατερίνας Γρέγου.

Η «South by Southeast» σηματοδοτεί μια καθοριστική στιγμή στην εξέλιξη της συλλογής και του προσανατολισμού του Μουσείου. Με πάνω από 100 έργα 50 καλλιτεχνών από περισσότερες από 20 χώρες, αναδεικνύει τη νέα συλλεκτική πολιτική που ξεκίνησε το 2021, η οποία κοιτάζει πέρα από τις κληρονομημένες δυτικές συμβάσεις και επανατοποθετεί την Ελλάδα στο πλαίσιο μιας ευρύτερης πολιτισμικής γεωγραφίας της Μεσογείου και της Νοτιοανατολικής Ευρώπης — μιας περιοχής που περιλαμβάνει τα Βαλκάνια, την Τουρκία, τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική.

Ο τίτλος αποτελεί σκόπιμο λογοπαίγνιο πάνω στην ταινία του Άλφρεντ Χίτσκοκ «North by Northwest», σηματοδοτώντας έναν συμβολικό αναπροσανατολισμό πέρα από τα αγγλοσαξονικά και δυτικοευρωπαϊκά πρότυπα. Η έκθεση επιμένει σε μια πιο σύνθετη, πλουραλιστική χαρτογράφηση, που αναγνωρίζει τη στρατηγική θέση της Ελλάδας στο σταυροδρόμι ηπείρων και συστημάτων πίστης, και απηχεί μια σύγχρονη «στροφή προς την Ανατολή». Αναγνωρίζοντας τη Μεσόγειο και την Εγγύς Ανατολή όχι ως περιθωριακές ζώνες αλλά ως γόνιμους χώρους καλλιτεχνικής παραγωγής, προτείνει μια αντίθετη αφήγηση απέναντι στον εσωστρεφή εθνικισμό.

Σε μια εποχή αναδιάταξης του πολιτικού τοπίου της Ευρώπης, η έκθεση αναδεικνύει τη θέση της Ελλάδας ως κράτους πρώτης γραμμής στη λεγόμενη «προσφυγική κρίση» και ως γέφυρας μεταξύ της Ευρώπης και των νότιων και ανατολικών γειτόνων της, καθώς και τις βαθιές ιστορικές της συγγένειες με την περιοχή που κάποτε ήταν γνωστή ως Λεβάντε. Αντί για τον εσωστρεφή εθνικισμό και τον δυτικό εξαιρετισμό, προτείνει κοινές ιστορίες, αλληλένδετα μέλλοντα και έναν κοινό πολιτισμικό χώρο που διαμορφώνεται μέσα από την κυκλοφορία και όχι τον αποκλεισμό.

Στην έκθεση συμμετέχουν πάνω από 50 καλλιτέχνες, ανάμεσά τους οι Lawrence Abu Hamdan, Diana Al-Hadid, Lynda Benglis, Κωστής Βελώνης, Βαγγέλης Βλάχος, Ειρήνη Βουρλούμη, Απόστολος Γεωργίου, Chryssa, Mona Hatoum, Emily Jacir, Διονύσης Καβαλλιεράτος, Κωνσταντίνος Κακανιάς, Πάνος Κοκκινιάς, Γιάννης Κουνέλλης, Ελένη Μυλωνά, Μπία Ντάβου, Gabriel Orozco, Adrian Paci, Μαρία Παπαδημητρίου, Λήδα Παπακωνσταντίνου, Ρένα Παπασπύρου, Αντώνης Πίττας, Walid Raad και Michael Rakowitz.

Παράλληλα, το ΕΜΣΤ παρουσιάζει δύο ακόμη εκθέσεις: το αφιέρωμα Spotlight στον Γιώργο Λάππα, με τίτλο «Η τέχνη ξεκινάει πάντα με τη λέξη έστω», σε επιμέλεια Δάφνης Βιτάλη, καθώς και το έργο «VOICES, 2025» της Μαργαρίτας Αθανασίου, σε συντονισμό Σταμάτη Σχιζάκη. Ένα πλούσιο καλοκαιρινό πρόγραμμα που φωτίζει διαφορετικές πτυχές της σύγχρονης τέχνης και της Συλλογής του Μουσείου, με τις εκθέσεις να είναι επισκέψιμες καθ' όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού.